6:32 chiều - Thứ Hai Tháng Mười 23, 2017

Thí điểm bảo hiểm nông nghiệp tại 20 tỉnh, thành: Chính sách chưa tới người dân

Với lợn thịt, người tham gia bảo hiểm phải đóng tới 120 nghìn đồng/con Ảnh: QUỐC ANH

Đã gần 8 tháng kể từ khi áp dụng thí điểm tại 20 tỉnh thành, Bảo hiểm nông nghiệp (BHNN) dường như vẫn rất mơ hồ đối với chính quyền và người dân nơi được thí điểm. Nhiều chuyên gia trong lĩnh vực này cho rằng: Với tiến độ như hiện nay, hành trình về đích đúng hạn của giai đoạn đầu thí điểm BHNN rất khó khả thi.

Tỉ lệ người tham gia chưa tới 1%

Theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ thì BHNN được thực hiện thí điểm từ ngày 1-7-2011. Tuy nhiên đến thời điểm này, người dân không mấy mặn mà chính sách được coi là có nhiều điểm ưu việt này. Ông Tăng Minh Lộc – Cục trưởng Cục kinh tế hợp tác, Bộ Nông nghiệp – Phát triển nông thôn (NN- PTNT) cho biết: Hàng năm giá trị sản xuất nông nghiệp đóng góp khoảng 20% GDP của cả nước, nhưng tỉ lệ người tham gia BHNN lại chiếm chưa tới 1%. Trong khi đó, những năm gần đây dịch bệnh, thiên tai liên tiếp xảy ra. Theo tính toán của Bộ NN- PTNT hàng năm dịch bệnh, thiên tai đã làm tổn hại từ 13-15 ngàn tỉ đồng. Điều đáng nói ở chỗ, ai cũng biết tham gia BHNN người dân sẽ tránh được rủi ro, thiệt hại nhưng đến nay mới chỉ có 2 tỉnh ký được hợp đồng bảo hiểm với người dân đó là Nghệ An và Đồng Tháp. Trong tổng số 23.000 hộ đã có hợp đồng BHNN, phần lớn là các hộ nghèo và cận nghèo thuộc diện được hỗ trợ, những hộ còn lại không ai quan tâm có chính sách BHNN hay không.

Bắc Ninh – một trong số 20 tỉnh triển khai BHNN, việc triển khai chủ trương này thực sự rất khó khăn. Chủ nhiệm HTX nông nghiệp thôn Thị Thôn, xã Hán Quảng, huyện Quế Võ Nguyễn Như Thắng cho biết: Tỉnh và huyện đã có chủ trương, tuyên truyền đến từng hộ dân trong thôn, nhưng người dân không mấy quan tâm với BHNN. Nhìn chung, rất ít người dân hiểu biết về quyền lợi và những ưu việt mà BHNN mang lại. Nói về lý do tại sao một chính sách tốt đẹp như vậy mà chẳng người dân nào chú ý, ông Thắng cho biết: Biểu phí BHNN phải đóng hiện tại còn quá cao. Đối với hộ chăn nuôi không thuộc diện nghèo, cận nghèo, dù được hỗ trợ 60% phí bảo hiểm, nhưng một con gà, vịt tham gia bảo hiểm phải nộp thêm 3.600 đồng (trong khi chu kỳ nuôi khoảng hai đến ba tháng). Còn đàn gia cầm thịt 200 con trở lên khi tham gia bảo hiểm, phải nộp là 720 nghìn đồng. Còn đối với lợn thịt người tham gia bảo hiểm phải đóng tới 120 nghìn đồng/con. Chính sách BHNN nói rõ sẽ hỗ trợ cho người dân từ 20%-100% phí BHNN, tuy nhiên tỉnh Bắc Ninh chỉ có khoảng từ 4 đến 5% số hộ nghèo (được hỗ trợ 100%) phí bảo hiểm.

Còn tại Thái Bình, một trong hai tỉnh ở đồng bằng sông Hồng được chọn thí điểm BHNN cây lúa nước cũng đang gặp không ít khó khăn. Đến nay, tỉnh triển khai ở tất cả các xã của ba huyện Vũ Thư, Thái Thụy và Tiền Hải, với tổng diện tích là 65 nghìn 700 ha, với mức phí bảo hiểm là 5,23%. Tuy nhiên, người dân nơi đây cho rằng, có những rủi ro thực tế đang cần bảo hiểm lại không có trong nội dung bảo hiểm. Chẳng hạn, với cây lúa chỉ có bảo hiểm với các bệnh vàng lùn, lùn xoắn lá, lùn sọc đen, dịch rầy nâu… nhưng thực tế các bệnh này rất ít xuất hiện. Trong khi chuột gây hại rất lớn trên đồng ruộng lại không đưa vào nội dung của hợp đồng bảo hiểm.

Để chính sách đi vào thực tiễn

Lý giải việc người dân không mặn mà tham gia BHNN, ông Lộc cho hay: Thứ nhất, công tác tuyên truyền chính sách đến người dân chưa tới nơi tới chốn. Sở dĩ để xảy ra tình trạng này là do tính chất công việc BHNN còn quá rộng, phức tạp nên cần một nguồn nhân lực nhất định. Thực tế với số lượng vài chục nhân sự cho một chi nhánh bảo hiểm tỉnh, thì việc “ôm” thêm BHNN sẽ là trở ngại không nhỏ. Đó là lý do khách quan, tuy nhiên, một nguyên nhân khác không kém phần quan trọng “chặn” việc tuyên truyền chính sách này là bởi chính doanh nghiệp trực tiếp nhận nhiệm vụ triển khai loại hình bảo hiểm này cũng vẫn ngập ngừng với việc triển khai BHNN. Bởi khi giá cả đầu ra nông sản bấp bênh, khó xác định thu nhập, theo đó tính toán mức thiệt hại rất khó xác định. Ngoài ra, việc thuyết phục những người dân thu nhập không cao ở nông thôn tham gia bảo hiểm thì dù là khoản tiền không lớn lắm cũng không dễ dàng gì.

Mặt khác, nếu chiếu theo quy định tại Thông tư 47/2011/TT-BNNPTNT về việc hướng dẫn thực hiện thí điểm BHNN thì tiền phí bảo hiểm thuộc phần hỗ trợ cho người dân sẽ chỉ được giải ngân theo quý, hoặc 6 tháng. Nếu như vậy, khi cấp đơn bảo hiểm, các doanh nghiệp chưa nhận được tiền từ ngân sách, thì không có phí để chuyển cho nhà tái bảo hiểm. Nếu xảy ra thiên tai, thiệt hại thì rủi ro này sẽ khó xác định người gánh chịu là doanh nghiệp hay Nhà nước.

Theo ông Lộc thời gian sắp tới để chính sách này đi vào cuộc sống cần có sự điều chỉnh. Trước hết, phải tuyên truyền cho người dân hiểu biết về quyền lợi và những ưu việt mà BHNN mang lại. Thứ 2, cần xây dựng cơ chế riêng cho BHNN như: hỗ trợ người dân, hỗ trợ doanh nghiệp, nghiên cứu các mức độ rủi ro cho từng đối tượng, từng vùng để có chính sách phát triển bảo hiểm phù hợp. Ngoài ra, trong thời gian đầu thí điểm BHNN, doanh nghiệp bảo hiểm cần linh hoạt xem xét khi rủi ro xảy ra. Cần sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ, ngành liên quan.

L.Bình
Báo Đại Đoàn Kết

Xem thêm trong: Tin bảo hiểm liên quan