6:31 chiều - Thứ Hai Tháng Mười 23, 2017

Không giữ sổ bảo hiểm xã hội, người lao động thiệt đơn thiệt kép

PN – Từ trước tới nay, người lao động (NLĐ) phải đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) mỗi tháng nhưng không được giữ sổ BHXH. Điều này dẫn tới việc một số doanh nghiệp (DN) cố ý chây ì việc đóng bảo hiểm, không trả sổ BHXH cho LĐ đã nghỉ việc.

Anh Vũ Đức Cảnh, đại diện cho 14 LĐ đã nghỉ việc tại Công ty (CT) An Phú Sinh (Q.12, TP.HCM) đã đi lại nhiều lần để cầu cứu các cơ quan chức năng can thiệp, yêu cầu CT An Phú Sinh trả sổ BHXH. 14 lao động này đã làm việc tại CT An Phú Sinh nhiều năm và hàng tháng CT đều trích tiền lương để đóng BHXH. Cuối năm 2009, do tình hình thu hẹp sản xuất của CT, NLĐ xin nghỉ việc và chuyển đến làm cho DN khác. Tuy nhiên, cho đến nay, CT này vẫn không làm thủ tục chốt sổ và trả sổ BHXH. Điều này gây rất nhiều khó khăn cho NLĐ vì không thể nối tiếp quá trình tham gia BHXH ở nơi làm việc mới do không có sổ, thậm chí mất luôn quãng thời gian đã tham gia BHXH ở những đơn vị khác trước khi chuyển tới làm việc tại An Phú Sinh.

Tương tự, tại CT Miso Vina (100% vốn Hàn Quốc, Q.Bình Tân, TP.HCM), hàng trăm công nhân (CN) lâm cảnh khốn đốn khi DN không trả sổ BHXH. Từ tháng 6/2011, tình hình sản xuất kinh doanh tại CT Miso Vina bị đình trệ, đơn hàng bắt đầu ít dần, CT di chuyển máy móc đi nơi khác và nợ lương CN thường xuyên. Trước tình thế trên, gần 200 CN đã nộp đơn xin nghỉ việc, yêu cầu CT chi trả trợ cấp thôi việc và chốt sổ BHXH. Đại diện CT hứa sẽ chốt sổ và trả cho CN vào cuối tháng 9/2011, nhưng đến nay vẫn chưa thực hiện khiến CN bức xúc.

DN giữ sổ BHXH không trả sổ cho NLĐ là nguyên nhân của nhiều vụ tranh chấp LĐ. Mới đây, tập thể NLĐ tại CT TNHH Apex Viet Nam (huyện Long Thành, tỉnh Đồng Nai) đã kéo đến các cơ quan chức năng khiếu nại, yêu cầu DN phải giải quyết việc trả sổ BHXH.

Sổ BHXH thể hiện quá trình làm việc, mức lương và thời gian đóng BHXH của NLĐ, song NLĐ lại không được quyền cất giữ mà sổ được giao cho các đơn vị sử dụng LĐ bảo quản. Vì thế, nhiều DN mới dễ dàng nợ tiền đóng BHXH, thậm chí chiếm đoạt luôn tiền đóng của NLĐ. Do không giữ sổ, NLĐ cũng không thể biết được những sai trái của DN để đấu tranh, đòi quyền lợi. Ngoài ra, ở một số đơn vị, do việc bảo quản, cất giữ sổ không tốt dẫn đến bị hư hỏng, làm mất sổ, NLĐ phải vất vả xin làm lại sổ.

Có nơi, do quản lý sổ BHXH lỏng lẻo nên một số cá nhân tìm cách bán sổ của NLĐ ra bên ngoài. Tại huyện Nhà Bè, TP.HCM, cơ quan chức năng vừa phanh phui một đường dây chiếm đoạt tiền BHXH. Một DN bị thất lạc sổ BHXH nên đề nghị BHXH TP.HCM cấp lại sổ mới cho NLĐ. Khi kiểm tra, cơ quan BHXH phát hiện các sổ BHXH được đề nghị cấp lại đã được BHXH huyện Nhà Bè giải quyết trợ cấp một lần. Mở rộng điều tra, các cơ quan chức năng khám phá đường dây mua bán sổ BHXH với sự tham gia của một số cán bộ, nhân viên BHXH Nhà Bè và các đối tượng bên ngoài.

Trước những bất cập do việc sổ BHXH không được giao cho NLĐ giữ, trao đổi với báo chí gần đây, đại diện BHXH Việt Nam cho rằng, điều này là chưa phù hợp. Cần sửa quy định theo hướng NLĐ được nhận và bảo quản sổ BHXH. Trường hợp giải quyết chế độ hưu trí, trợ cấp hằng tháng và trợ cấp một lần, sổ BHXH được lưu lại tại cơ quan BHXH cùng với hồ sơ giải quyết chế độ của NLĐ.

Ông Nguyễn Đăng Tiến, Phó giám đốc BHXH TP.HCM nhận định, việc giao sổ BHXH cho NLĐ là cần thiết, song để thực hiện cần có lộ trình phù hợp. Theo ông Tiến, trong tương lai, Nhà nước cần đầu tư thay sổ BHXH giấy hiện nay bằng thẻ từ. NLĐ muốn biết quá trình, thời gian đóng BHXH chỉ cần đưa thẻ từ vào máy là rõ mọi thông tin (như việc dùng thẻ ATM). Thực hiện được điều này sẽ giảm rất nhiều chi phí in ấn, bảo quản sổ BHXH…

Trần Huỳnh
Báo Phụ Nữ Thành Phố Hồ Chí Minh

Xem thêm trong: Tin bảo hiểm liên quan